اهداف اصلی دوره Ex-Ox-Tox چیست؟

هدف از این دوره، ارتقای دانش تئوری و مهارت عملی دانش‌پذیران در شناسایی، اندازه‌گیری و تفسیر غلظت گازها قبل از ورود به فضاهای کاری و در حین عملیات است. این آموزش‌ها بر سه محور اصلی استوار است:

• Ex (Explosive): پایش گازهای قابل اشتعال و انفجار و درک مفهوم LEL (حد پایین انفجار).
• Ox (Oxygen): سنجش میزان اکسیژن محیط جهت پیشگیری از خفگی (Anoxia) یا غنی‌شدن اکسیژن و خطر آتش‌سوزی.
• Tox (Toxic): ردیابی و سنجش گازهای سمی و کشنده مانند $H_2S$ و $CO$ در مقیاس PPM.

 سرفصل‌ها و ماژول‌های آموزشی (طبق استانداردهای دراگر)

محتوای آموزشی این دوره به دو بخش تئوری پیشرفته و تمرینات کارگاهی عملی تقسیم می‌شود:

۱. مبانی گازشناسی و رفتارشناسی گازها

• آشنایی با خواص فیزیکی و شیمیایی گازهای خطرساز در صنایع.
• بررسی دانسیته (چگالی) گازها و نحوه انتشار آن‌ها در ارتفاعات مختلف محیط.
• تعریف و درک مفاهیم حیاتی سئو و ایمنی: TWA (میانگین زمانی)، STEL (حد مواجهه کوتاه مدت) و Ceiling.

۲. تکنولوژی سنسورها و اصول کارکرد دستگاه‌ها

• آشنایی با عملکرد سنسورهای کاتالیسیتی (Catalytic Bead) و مادون قرمز (IR) برای گازهای Ex.
• بررسی سنسورهای الکتروشیمیایی (EC) برای گازهای سمی (Tox) و اکسیژن (Ox).
• نحوه انتخاب پمپ‌های مکش (Sampling Pumps) و شیلنگ‌های مناسب برای نمونه‌برداری از راه دور.

۳. کالیبراسیون، تست عملکردی (Bump Test) و نگهداری

• آموزش گام‌به‌گام تست ضربه یا عملکرد (Bump Test) روزانه طبق توصیه دراگر قبل از هر شیفت کاری.
• اصول کالیبراسیون دوره‌ای (Zero/Span Calibration) با گازهای مرجع.
• آشنایی با سیستم‌های مدیریت کالیبراسیون هوشمند (مانند ایستگاه‌های دراگر Dräger X-dock).

۴. کارگاه عملی و شبیه‌سازی سناریوهای واقعی

• تفسیر کدهای خطا (Error Codes) و هشدارهای سطوح A1 و A2 در دستگاه‌های سری Dräger X-am.
• تمرین عملی پاک‌سازی و صدور مجوز ورود به فضای بسته (Confined Space Entry).
• شبیه‌سازی شرایط اضطراری نشت گاز با استفاده از ابزارهای آموزشی دیجیتال (Dräger Gas Detection Training App).

 چرا این دوره برای سازمان شما حیاتی است؟

یک اشتباه کوچک در کالیبراسیون یا عدم درک آلارم گازسنج، می‌تواند مرز بین مرگ و زندگی باشد.

بدون آموزش صحیح، دستگاه‌های گازسنج پیشرفته نیز کارایی لازم را نخواهند داشت. این دوره به آتش‌نشانان صنعتی، افسران HSE، کارشناسان تعمیرات و نگهداری و پرسنل بهره‌برداری کمک می‌کند تا ریسک خطای انسانی را به صفر برسانند.

 استانداردها و گواهینامه‌های دوره

محتوای این دوره منطبق بر الزامات استانداردهای بین‌المللی نظیر OSHA 1910.146 (مدیریت فضاهای بسته) و کایدلاین‌های فنی کمپانی Dräger تدوین شده است. در پایان دوره، به شرکت‌کنندگانی که آزمون‌های تئوری و عملی را با موفقیت پشت سر بگذارند، گواهینامه معتبر اعطا خواهد شد.